زمانی اگر کسی در خانه می ماند، نه درآمدی کسب می کرد و نه چیزی یاد می گرفت. اما آن روزها گذشته و با پدیده ای به نام فناوری اطلاعات دیگر نیازی به انجام کارها به روش سنتی نیست. یکی از آن کارها درس خواندن است.
با ورود شیوه های نوین برقراری ارتباط تقریبا تمام کارهای روزمره که به نحوی با برقراری ارتباط همراه بود، یا تغییر شکل و ماهییت داده و یا راههای نوینی برای انجام آن ایجاد شده است. این شیوه های نوین مزایای بسیار زیادی نسبت به شیوه های قدیمی دارد و همان طور که گفته شد درس خواندن یکی از زمینه های متحول شده در عصر فناوری اطلاعات است و دانشگاه های مجازی نیز یکی از آثار این عصر است.
دانشگاه مجازی
دانشگاه مجازی یکی از گونه های آموزش مجازی است که بر پایه آموزش های الکترونیکی ارائه می شود و در آن دروس دانشگاهی به عنوان محور تدریس منظور می گردد تا از مجموعه یک دوره تدریس منظور می گردد تا از مجموعه یک دوره تدریس نتایج مشابه یک دوره تدریس در دانشگاه سنتی حاصل شود. به عبارتی دانشگاه مجازی در شکل اولیه آن از نظر محتوا تفاوت چندانی با نوع سنتی ن ندارد. محتوای دروس و نحوه ارائه آنها نیز تنها با تغییر در رسانه بین استاد و شاگرد روبرو شده و باقی مطالب همان تدریس سنتی است و انواع ابتدایی این دانشگاه ها قسمتی از کار دانشگاه هایی را انجام می دهند که تا قبل از آن بصورت سنتی وجود داشته است و برای گسترش و تنوع در آموزش اقدام به تاسیس این رشته ها می کند.
اما دانشگاه کاملا مجازی دانشگاهی است که تقریبا وجود خارجی ندارد. (مگر در حد یک دفتر که طبق قانون برای ثبت موسسه لازم است) و تمام کار خود را بر مبنای دنیای مجازی پایه گذاری کرده است، تا بتواند بدون محدودیت در زمان و مکان و با گذشتن از تمام مرزهای جغرافیایی برای تمام دنیا به عنوان یک محل در دسترس باشد.
این دانشگاه دارای محتویات درسی متفاوت از دانشگاه سنتی است. رویه های آموزشی درآن اصلاح شده است، روند اداری امور تسهیل و بهینه سازی گردیده تا بر خلاف روال دانشگه سنتی مهم ترین امر در دانشگاه آموزش باشد و نه امور اداری. این دانشگاه در واقع یک پایگاه داده گسترده، یکپارچه و در عین حال پیچیده است که بنا بر روابط تعیین شده میان اعضا تشکیل یک سازمان مجازی را می دهند. در یک تعریف معنایی نیز می توان گفت دانشگاه مجازی راهکار گسترش آموزش است که دارای درجات و گونه های بسیاری است که از ارائه یک درس بصورت اینترنتی آغاز می شود و طیفی تا دانشگاه صددرصد مجازی را پوشش می دهد.
نوع کارکردهای دانشگاه مجازی
مجازی سازی بخش جدای ناپذیر دنیای فناوری اطلاعات است که به جهت مزایای فراوان آن در اکثر امور نیز بکار گرفته می شود. مجازی سازی یک دانشگاه نیز به دلیل دورنمای کاربرد مجازی سازی در آن بوده است که می تواند آموزش از دور(1) را تحقق بخشد و نیز آموزش های استاد محور را بدو تاثیر رفتار دانشجو و محیط به نحو مطلوبی ایجاد کند و در مقابل آموزش هایی که در آنها دانشجو باید نقش بیشتری ایفا کند را بدون وجود عوامل استرس زا و در محیط جدید به اجرا در آورد.
دانشگاه مجازی بر اساس سه نوع آموزش که اساس آموزش الکترونیکی(2) است اقدام می کند. اول آموزش مبتنی بر وب (WBT)(3) که شامل آموزش های چندرسانه ای و تفکیکی (متن، صورت، تصویر) در محیط اینترنت است. نوع دوم آموزش (TPSS)(4) که برخی آن را "سیستم های پشتیبانی عملکرد" ترجمه می کنند، سیستم هایی هستند که برای ارزیابی دانشجو و محصول آموزشی کاربرد دارند؛ یعنی با برگزاری امتحانات و دریافت سسباز خوردهای آموزش برآیندی از کل و یا قسمتی از آن به دست می آورد و در نوع سوم کلاس های مجازی است که به دو صورت همزمان (SVC)(5) و غیر همزمان (AVC)(6) قابل برگزاری است.
در نوع همزمان آنها یک کلاس واقعی شبیه سازی شده و تمام افراد نیز در یک زمان و از هر نقطه ای با اتصال به شبکه می تواند در کلاس حضور یابند و در نوع غیر همزمان محتوای کلاس برای مدتی در شبکه باقی می ماند تا افرا بتوانند در زمان های متفاوت از آن استفاده کنند.
ملزومات
برای تحصیل در یک دانشگاه سنتی موارد زیر باید فراهم آمده باشد: ساختمان مناسب در محیطی آرام و مناسب تحصیل، وسیله رفت و آمد، کتابخانه ای متناسب با تعداد و نیاز به رشته های آن دانشگاه که حاوی نسخ کاغذی کتاب های مورد نظر بوده و دارای فضایی مناسب برای مطالعه باشد و نیز تعداد زیادی کلاس که دارای تجهیزات لازم برای تدریس و حضور دانشجویان باشد. به علاوه دانشجویان همچنین تعداد زیادی پرسنل که کارهای تکراری امور آموزش و اداری و بایگانی را انجام دهند.دانشگاه
حال به همه این ها حضور همزمان استاد و شاگردان را در یک محل اضافه کنید که می تواند مشکلات متعددی را برای افراد ایجاد کند. اما در مقابل این روش سنتی برای حضور در یک دانشگاه مجازی این موارد لازم است: یک رایانه متصل به شبکه سراسری، یک سیستم طراحی شده برای دانشگاه همراه قصد تحصیل. ناگفته پیداست که با شرایط موجود در شهرهای بزرگ، گسترش دانشگاه های سنتی چندان مقرون به صرفه و عقلانی نیست؛ مگر در مواردی که درس ها به حضور فیزیکی افراد وابسته باشد و دروس حالت تجربی داشته و نیازمند کار با دستگاهی خاص باشد که در آن رشته ها نیز بیشتر دروس باید به صورت الکترونیکی ارائه شود و تنها هزینه کلاس های عملی را از این میان نمی توان حذف کرد. پس در هر حال باید از مزایای فناوری اطلاعات حداکثر استفاده را برد.
در واقع جو زمین مانع عظیمی در زندگی یک ستاره شناس محسوب می شود! زیرا یکی از ویژگی های رنجش آورش این است که نور را خمیده می کند؛ پدیده ای که به نام شکست نور بارها با آن روبرو شده ایم. در حقیقت نور با گذر از محیطی به محیط دیگر- برای مثال از آب به هوا یا عکس آن دچار شکست می شود. حتماً تا به حال متوجه شکل خمیده ی قاشق چایخوری هنگامی که آن را وارد لیوان چای می کنید شده اید و اگر تا به حال برای ماهیگیری رفته باشید احتمالاً دریافته اید که اگر شکست نور را در نظر نگیرید با توری خالی از شام شب تان به خانه باز خواهید گشت!
هنگامی که نور ستاره از میان این جو و به طور مشخص سلول های هوایی می گذرد، هر کدام از این سلول ها پرتو مورد نظر را اندکی در جهتی تصادفی خم می کند و البته در هر ثانیه صدها سلول هوایی در مسیر این نور قرار می گیرند که موجب می شوند نور ستاره کمی به اطراف بپرد. بنابراین تصویر ستاره در نظر ناظر زمینی مدام جهش خواهد داشت و در نتیجه ستاره سوسو خواهد زد!
درباره ی جو زمین نیز همین طور است، نور با گذر از لایه های جو که دارای چگالی متفاوتی هستند می شکند. برای مثال هوای گرم چگالی کمتری نسبت به هوای سرد دارد. لایه ای از هوا که درست بالای آسفالت سیاه رنگ خیابان قرار دارد از لایه های بالاتر از خود گرم تر است. نور با گذر از این لایه ها می شکند و این همان چیزی است که موجب می شود آسفالت روبروی شما در یک روز تابستانی مواج به نظر برسد، که به آن سراب می گوییم.. لایه های هوا پرتوهای نور را می شکنند و موجب می شوند آسفالت خیابان مایع به نظر برسد و حتی گاهی می توانید تصویر بازتابیده خودرو را در این لایه ببینید.
نزدیک سطح زمین لایه های هوا تقریباً پایدار و یکنواخت هستند. اما فقط چند کیلومتر بالاتر دنیای دیگری حاکم است! در این دنیا جریان هوا به طور مدام به اطراف تازیانه می زند. بسته های کوچک هوا که سلول نامیده می شوند و قطر تقریبی چند ده سانتی متری دارند، دانم به اطراف میوزند و نور با گذر از این سلول ها خمیده می شود. در حقیقت نور ستاره ها تمام سال های نوری میان زمین ما و ستاره ی مادرشان را یکنواخت طی می کند و اگر با جو زمین روبه رو نمی شدند کاملا مستقیم به چشم ما می رسیدند اما چه کنیم که زمین ما جوی گرد خود دارد. هنگامی که نور ستاره از میان این جو و به طور مشخص سلول های هوایی می گذرد، هر کدام از این سلول ها پرتو مورد نظر را اندکی در جهتی تصادفی خم می کند و البته در هر ثانیه صدها سلول هوایی در مسیر این نور قرار می گیرند که موجب می شوند نور ستاره کمی به اطراف بپرد. از طرف دیگر از روی زمین اندازه ی ظاهری یک ستاره بسیار کمتر از اندازه ی یک سلول هوایی است، بنابراین تصویر ستاره در نظر ناظر زمینی مدام جهش خواهد داشت و در نتیجه ستاره سوسو خواهد زد!
هنگامی که نور ستاره از میان این جو و به طور مشخص سلول های هوایی می گذرد، هر کدام از این سلول ها پرتو مورد نظر را اندکی در جهتی تصادفی خم می کند و البته در هر ثانیه صدها سلول هوایی در مسیر این نور قرار می گیرند که موجب می شوند نور ستاره کمی به اطراف بپرد. بنابراین تصویر ستاره در نظر ناظر زمینی مدام جهش خواهد داشت و در نتیجه ستاره سوسو خواهد زد!ستاره
در یک شب رصدی، ستاره شناس با اندازه گیری قطر ظاهری ستاره مشخص می کند که میدان دید رصدی اش تا چه حد بد است! در حقیقت تصویر ستاره با چنان سرعت بالایی به اطراف پراکنده می شود که چشمان ما آن را به صورت قرص مه آلودی از نور می بیند. هر چه میدان دید بدتر باشد این قرص بزرگ تر خواهد بود. در یک شب معمولی، هرچه میدان دید بدتر باشد این قرص بزرگ تر خواهد بود. در یک شب معمولی، میدان دید در حد چند ثانیه قوسی است (برای این که تصویری به این اندازه در ذهن تان داشته باشید به خاطر بسپارید که قطر ماه در حدود 2000 ثانیه ی قوسی است و چشم انسان فقط توانایی تشخیص جرمی را با حداقل قطر 100 ثانیه ی قوسی دارد). از روی زمین، بهترین میدان دید ممکن معمولاً در حدود نیم ثانیه قوسی است. که کاملا بستگی به میزان آشفتگی جو دارد. البته میدان دید با زمان نیز تغییر می کند. گاهی ممکن است برای چند ثانیه جو ناگهان بسیار آرام شود، در این هنگام صفحه ی ستاره انقباض چشمگیری خواهد کرد و از آنجایی که نور ستاره در ناحیه ی کوچک تری متمرکز می شود ممکن است ستاره های کم نورتری را که پیش از این نمی دیدید در محدوده ی رصدی خود بیابید! تصور کنید که پشت چشمی تلسکوبی نشسته اید و چند دقیقه ای است که به دنبال ستاره ی کم نور مرکزی یک سحابی جستجو می کنید و این ستاره درست در مرز میدان دید تلسکوپ شما قرار دارد، برای لحظه ای ناگهان بهتر دیده می شود و ستاره ی روح مانند با رنگ پریده ی آبی اش در محدوده ی دید شما نمایان و فقط ثانیه ای بعد با افت افق دید ناپدید می گردد!
دانشجویان موسسه فرانهافر در آلمان نمونه اولیه از عینك تعاملی طراحی كردهاند كه قادر است از یك ریزنمایشگر OLED تصاویر را به شبكه چشم بتاباند.
در حالی كه پیش از این فنآوریهای مشابه قادر به تاباندن تصاویر ثابت بودند، دانشجویان این موسسه در حال كار برروی فنآوری ردگیریكننده چشم هستند كه به صاحب عینك امكان میدهد تنها با حركت چشم به مرور اطلاعات یا جابهجا كردن آنها بپردازد.
بر اساس این گزارش عینك مذكور برای نمایش اطلاعات به كسانی طراحی شده است كه دستهایشان برای كار با كیبورد یا موس آزاد نیست.
به گفته مدیر بخش كسب و كار IPMS فرانهافر، این عینك میتواند در عرصه پزشكی كاربرد داشته باشد و مرور سریع اطلاعات پزشكی حیاتی بیمار را برای جراحان امكانپذیر كند و یا در صنعت ساخت و ساز میتواند برای نمایش تصاویر و دستورالعملهای نصب بهكار گرفته شود.
در این عینك از نمایشگر دیود نوری ارگانیكی (OLED) استفاده شده تا تصاویر به نمایش درآمده در عینك به صورت واضح مشاهده شوند.
اسكنر سلاح قابل حمل برای كمك به ماموران پلیس جهت شناسایی دارندگان تفنگ و چاقو ازسوی دانشمندان انگلیسی طراحی شد.
به گزارش سرویس فنآوری اطلاعات خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، این دستگاه به اندازه كافی كوچك است تا به طور پنهانی تا فاصلهای از شخص مورد نظر بهكار گرفته شود.
این اسكنر از امواج الكترومغناطیسی استفاده میكند تا انعكاس سلاحهای پنهان شده در لباس را شناسایی كند. بهعلاوه از فن آوری شبكه عصبی برای شناسایی اسلحه و نادیده گرفتن اشیای دیگر حمل شده توسط افراد استفاده میكند.
این فنآوری به اعتقاد برخی از مقامات، میتواند به افزایش كارآمدی جستوجوها در ایستهای بازرسی كمك كند؛ نمونه اولیه این دستگاه برای شناسایی اسلحه مناسب است اما به گفته محققان، مدلهای بعدی این فنآوری قادر به شناسایی چاقوهای پنهان شده نیز خواهند بود.
این دستگاه از امواج كمقدرت مایكروویو كه همان امواج مورد استفاده در دستگاههای اسكنر بدن انسان در فرودگاهها هستند برای شناسایی سلاح استفاده میكند و امید میرود به نجات زندگی افراد كمك كرده و از اتلاف وقت ارزشمند پلیس جلوگیری كند.
طراحان این اسكنر كه مورد حمایت پلیس لندن و وزارت كشور انگلیس هستند، مدعیاند این دستگاه مخل حریم خصوصی نبوده و تصویر بدن شخص مورد نظر را نشان نمیدهد.
SG -
کارول بارتز(Carol Bartz) مدیرعامل شرکت یاهو با ارسال پیامی ویژه برای
سرمایهگذاران این شرکت اینترنتی، به آنها امید داد که مشکلات کنونی سایت
یاهو به سرعت برطرف میشود و برای حل این مشکلات، همکاری با مایکروسافت در
آینده نزدیک تحقق نمییابد.
کارول بارتز که پنج ماه قبل به عنوان مدیرعامل یاهو برگزیده شد، در
کنفرانسی که سرمایهگذاران در آن حضور داشتند و به میزبانی مریل
لینچ(Merrill Lynch) از مرکز Bank of America در نیویورک برگزار شده بود،
این سخنان را اظهار کرد.
بارتز از زمان جایگزینی با جری یانگ(Jerry Yang) در ژانویه 2009 تلاش کرده
است تا علاوه بر سادهسازی و افزایش اثرگذاری طرحها و عملیاتهای یاهو،
سیستم تبلیغات آنلاین این سایت را ارتقا دهد.
او ضمن اشاره به برخی اقدامات و فرآیندهای این شرکت، اعلام کرد که از زمان
ایجاد تغییرات توسط وی تا زمان نتیجهگیری اصلی ممکن است یک یا دو سال طول
بکشد.
او در این خصوص گفت: «هر فرآیندی که شما آن را در سه مرحله به اجرا
میرسانید، ما آن را در شرکت یاهو طی 22 مرحله به اجرا خواهیم رساند».
یاهو در جریان بازسازی و سازماندهی جدید سیستم مدیریتی خود، 700 نفر از
کارمندانش که حدود 5 درصد نیروی کاری این شرکت را شامل میشدند، اخراج کرد.
این اقدام بخشی از سیاستهای بارتز برای کاهش بروکراسی و ارتقاء سطح فناوری این شرکت محسوب میشود.
شماری از روزنامههای كشور اوایل هفته گذشته با این تیترها به استقبال
خبر خوشی رفتند كه وزیر بهداشت از یك هفته پیش تر در گفت و گو با خبرنگاران
وعده اعلام آن را داده بود و گمانه زنیهای برخی منابع خبر از موفقیت تكان
دهنده پژوهشگران كشورمان در كشف «دارو» – و به قول برخی رسانهها كه فرق
چندانی بین واكسن و دارو ندیده بودند، «واكسن» – این بیماری مهلك داده بود.
به گزارش سرویس «علمی» خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، نحوه انتشار خبر
موفقیت علمی پژوهشگران كشورمان در ابداع راه و روش جدید درمان ایدز - كه
همانند بسیاری از طرحهای علمی بزرگ دنیا با همكاری محققان بیش از یك كشور
انجام شده - شر ایطی را ایجاد كرد كه از حلاوت این موفقیت نه تنها در كام
پژوهشگرانی كه قریب پنج سال برای به ثمر نشستن آن تلاش كرده بودند و نیز
علاقمندان اعلام خبرهای خوش كه در كام جامعه علمی كشور نیز كاست و بار دیگر
كاستیها و ضعفهای نظام رسانهیی كشور و آسیبپذیری آن را به رخ كشید. .
در خبری كه برخی روزنامهها به نقل از یك سایت اینترنتی درج كرده بودند و
حتی تیتر یك یكی از روزنامههای سراسری را به خود اختصاص داده بود از قول
«منابع نزدیك به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی» آمده بود كه «پزشكان
ایرانی به دارویی دست یافتهاند كه بیماری ایدز را درمان میكند. بیش از
بیست سال از تلاش دانشمندان جهان برای دست یافتن به راه حلی جهت درمان یا
پیشگیری از بیماری ایدز میگذرد و تقریبا نجات از این بیماری به یك آرزو
برای بشر تبدیل «شده بود» مدت دو سال است كه پزشكان ایرانی بر روی این
پروژه تحقیقاتی كار میكنند و اكنون به واكسن و درمان ایدز دست یافتهاند.»
زمان اعلام خبر خوشی كه وزیر بهداشت وعده داده و برخی رسانهها را به طرح
گمانه زنیها و اخبار غیر موثق و مبالغه آمیز سوق داد، خوشبختانه چندان
طولانی نشد و اواسط هفته و پیش از برگزاری مراسم رسمی اعلام شده این خبر از
سوی برخی اعضای تیم تحقیقاتی پروژه اعلام شد.
اعلام ظاهرا زودتر از موعد و شاید ناگزیر این خبر، حداقل این حسن را داشت
كه از گسترش انتشار مطالب اغراقآمیز و بی اساس درباره این طرح جلوگیری
كرد؛ اگرچه این نگرانی نیز وجود داشت كه اعلام رسمی این دستاورد پژوهشی در
فضایی غیر علمی آن هم با توجه به موج شایعات و مطالب اغراق آمیز مطرح شده و
شائبه بهرهبرداری تبلیغاتی و غیرعلمی از این دستاورد بزرگ علمی كه به
صراحت از سوی برخی منابع مطرح شد، تبعاتی به مراتب ناخوشایندتر داشته و
شكوه این موفقیت شیرین علمی را بیش از پیش كمرنگ كند.
همچنان كه دكتر كامران باقری لنكرانی، وزیر بهداشت نیز این هفته در
گفتوگویی با خبرنگاران با اذعان به این كه خبر خوش وعده داده شده همین
خبر كشف داروی ایدز بود كه هفته پیش از سوی برخی همكاران وی اعلام شد، از
نحوه اعلام این خبر ابراز ناخرسندی كرد و در خصوص تبلیغاتی كه در مورد كشف
این دارو در دولت فعلی به میان آمده اظهار كرد: كسانی كه روند پژوهشهای
علمی در كشور را دنبال میكنند میدانند همه پژوهشها شروع و پایانی دارد و
هر كاری كه در كشور اتفاق میافتد افتخاری برای همه مردم كشور است و لذا
این امر بسیار بد است كه كسی بخواهد این كار را به اسم و یا گروه خود منتسب
كرده و در جهت ابزار سیاسی از آن استفاده كند.
وی
افزود: همان طور كه در بحث هستهیی افتخار آن برای همه ایرانیان وجود دارد
بنابراین فضای غرور و خودباوری ملی را نیز نباید به فضای سیاسی و تبلیغاتی
گروهها آلوده كنیم و هر دستاورد علمی كه در كشور به دست میآید افتخار آن
برای همه ماست.
با این حال برخی رسانهها حتی پس از آشكار شدن ماهیت طرح و گفت و گو با
مجریان آن هم، پیش از آن كه بیان صادقانه واقعیت و انتشار ابعاد علمی این
طرح بپردازند، گرفتار حاشیههای غیر علمی شدند و به رغم گفت و گوی مستقیم
با سرپرست طرح در بزرگ نمایی و مبالغه گویی پیرامون این طرح علمی با
تعابیری چون «پایان كابوس ایدز»، «دستیابی به درمان قطعی و نه توقف گسترش
بیماری بر خلاف روشهای درمانی موجود» و «یكی از بزرگترین رویدادهای تاریخ
پزشكی جهان»، گوی سبقت را از رسانههایی كه در خبرهایشان به منابع آگاه! و
غیر رسمی استناد میكردند ربودند!
دكتر محمد فرهادی، سرپرست این طرح روز سه شنبه در گفتوگو با خبرنگار سرویس
«علمی – پژوهشی» ایسنا اظهار داشت كه پژوهشگران پزشكی كشورمان در طرحی پنج
ساله با ساخت تركیبات دارویی جدید به روش نوینی برای تقویت سیستم ایمنی
بدن در بیماران دست یافتهاند كه به درمان بیماری ایدز و سایر بیماریهای
ناشی از ضعف ایمنی بدن منجر میشود.
وی خاطرنشان كرد: «این یافته علمی كه حاصل حدود پنج سال تلاش بیش از 60 نفر
از پژوهشگران و متخصصان داخلی و همكاری جمعی از محققان خارجی است، یك روش
جدید همراه با تركیب دارویی جدید است كه به تقویت سیستم ایمنی بدن مبتلایان
به بیماریهایی كه سیستم ایمنی بدن را تضعیف میكنند منجر میشود.» .
فرهادی تصریح كرد: «در نتیجه تقویت سیستم دفاعی بدن در بیماران مبتلاء به
ایدز و سایر بیماریهای ضعف ایمنی، قدرت دفاعی بدن در برابر عامل بیماری
افزایش یافته و توان فعال شدن ویروس یا سایر عوامل بیماریزا به شدت كاهش
یافته و در نتیجه علائم كشنده بیماری بروز نمیكند و به تدریج عامل بیماری
نابود میشوند.»
وی با اشاره به این كه این روش جدید درمانی در مرحله ثبت بینالمللی است به
ایسنا گفت: «دارو و روش جدید تقویت سیستم ایمنی با موفقیت در مراحل
تحقیقاتی قبلی، در حال حاضر در فاز سه مطالعه بالینی بر روی تعدادی از
بیماران در حال آزمایش است و پس از ثبت نهایی جزئیات بیشتری از طرح اعلام
خواهد شد.» .
استاد دانشگاه علوم پزشكی ایران در پایان با اشاره به وجود روشها و
داروهای مختلف برای درمان ایدز در كشورهای دیگر تصریح كرد: «در روش ابداعی
از مسیر دیگری برای درمان ایدز و سایر بیماریهای نقص ایمنی استفاده شده كه
مزایا و برتریهایی نسبت به روشهای موجود دارد.»
به گزارش ایسنا، انتشار مطالب مبالغه آمیز و دور از واقعیت به عنوان خبر
موفقیتهای علمی داخل كشور البته پدیدهای بی سابقه نیست و پیش از این نیز
بارها شاهد موارد متعددی از این گونه خبرها بودهایم.
خبرهایی كه در مواردی به رسانههای خارجی نیز راه یافته و به نوعی حیثیت
جامعه علمی و رسانهیی كشور را مخدوش كرده است با این حال این قبیل ماجراها
را باید به عنوان تجربیاتی ناگزیر در مسیر رنسانس علمی كشور و مواجهه با
فضایی جدید در برخورد جامعه در حال گذار ایران با مفهوم علم جدید، پژوهش و
دانشگران در نبود اجتماع علمی ارزیابی كرد.
تجربهای كه مطمئنا سایر كشورهای در حال توسعه و حتی كشورهای پیشرفته نیز كمابیش با آنها مواجه بوده و هستند.
تبعات نامطلوب ناشی از نحوه انتشار خبر موفقیت علمی اخیر پژوهشگران پزشكی
كشورمان كه به گفته بسیاری از صاحبنظران و مسئولان غیر علمی و شتابزده
بوده است از ابعاد مختلف قابل بررسی است اما شاید جدی ترین تبعات منفی این
جریان را باید در مخدوش شدن جایگاه علم و پژوهش در اذهان عمومی، كم ارج شدن
جایگاه پژوهشگران و موفقیتهای علمی ارزشمند آنها و ایجاد انتظارات بیش
از حد و غیر واقعی از جامعه علمی نوپای كشور جست و جو كرد كه به تبع آن به
تحمیل فشاری مضاعف بر جامعه علمی كشور و دلسردی و بیانگیزگی آنها منجر
میشود؛ نتیجهای كه مطمئنا در تضادی آشكار با اهداف تلاشهای خیر خواهانه -
ولی در برخی از موارد بی تدبیرانه و غیر اصولی - است كه از سوی برخی
سیاستگزاران و مدیران اجرایی با نیت آشنا كردن مردم با تلاشها و
موفقیتهای علمی كشور و جلب حمایت آنها از این فعالیتها صورت میگیرد؛ بر
این اساس بررسی عوامل و زمینههای بروز چنین بی تدبیریها و نتایج و تبعات
كوتاه مدت و بلند مدت آنها، مسئولیتی سترگ بر دوش جامعه علمی، سیاستگزاران و
برنامه ریزان كشور، فعالان رسانهیی و تمامی دست اندركاران، مسئولان و
علاقمندان توسعه علمی كشور است كه میباید در كنار تلاش برای گسترش
فعالیتهای پژوهشی و سرمایهگذاری دولتی و خصوصی در این حوزه از ضرورت توجه
به ترویج علمی و گسترش گفتمان علمی به لایههای مختلف جامعه غفلت نكنند.
دكتر رضا منصوری، استاد فیزیك دانشگاه صنعتی شریف و عضو شورای پنج نفره
فرهنگستان علوم كشورهای در حال توسعه (TWAS) كه از معدود صاحبنظران توسعه
علمی است كه ضمن تاكید بر لزوم تحقق بودجه و امكانات پژوهشی در سطح كلان
كشور بر ضرورت بازشناسی مفهوم علم و فن آوری نوین و ترویج آن تاكید دارد
طرح مطالب و ادعاهای بی پایه اساس در حوزه علم و دستاوردهای علمی، بروز
پدیده «دانشمندان رسانهیی!»، انواع «مرد علمی سال و قرن» و ... را از
ناهنجاریهای اجتناب ناپذیر در كشورهای فاقد اجتماع علمی میداند كه در
آنها به دلیل رابطه بی واسطه دانشگران و پژوهشگران با جامعه، اختلالات
ناخوشایندی میان دانشگران و نادانشگران و مدیران و سیاستگذاران روی میدهد
كه فرایند رشد علم را در جامعه نابسامان میكند.
مولف كتاب «ساماندهی و نابسامانیهای توسعه علمی» در فصلی از این كتاب آنجا
كه به تبیین سیاستگذاری علمی در جامعههای فاقد اجتماع علمی میپردازد در
تشریح جایگاه دانشگران در چنین جوامعی و دخالت نهادهای غیر علمی در علم
میگوید: « مدیران جامعه، نهادهای مدنی غیر علمی و سیاستمداران همه در غیاب
اجتماع علمی وسوسه یا مجبور میشوند در امور علمی مداخله كنند كه منظور
مداخله از جنس سیاستگذاری نیست؛ مثلا پاداشی كه دانشگر در داد و ستد علمی
باید از اجتماع علمی انتظار داشته باشد در غیاب اجتماع علمی از مدیران،
نهادها، رسانهها و سیاستمداران جامعه طلب میكند و سیاستمداران در یك كنش
بخردانه به این تقاضا پاسخ میدهند؛ هم دانشگر را راضی كردهاند و هم
خودشان پاداشی از جامعه گرفتهاند و جامعه هم كه میبیند سیاستمداران ارج و
قرب دانشگران را حفظ میكنند از سیاستمداران احساس رضایت بیشتری میكند و
به این ترتیب یك چرخه پذیرفتگی كاذب نه در اجتماع علمی كه میان دانشگر –
سیاستمدار - جامعه روی میدهد.
سیاستمداران دانشمند تعریف میكنند و متخصصان به فرموده دولت و به فرموده مدیران ارشد سیاسی، فیلسوف و فاضل و دانشمند میشوند.
محقق برجسته را اجتماع علمی تعیین نمیكند و سیاستمداران یا رسانهها این نقش را بر عهده میگیرند ... .»
به زعم این استاد دانشگاه،« جامعه باید همواره به كسانی كه بر مبنای چنین
ساز و كاری محقق برجسته و دانشمند خوانده شدهاند به چشم تردید نگاه كند.
سیاستمداران هم در تعیین این كه چه كسی محقق برجسته، دانشمند و فیلسوف است
دخالت نكرده و این امر را به اجتماع علمی داخل كشور - اگر وجود دارد و هرچه
قدر هم كه ضعیف باشد - و یا به اجتماع علمی بین المللی واگذار كنند.
دانشگران هم بكوشند به دنبال كسب اعتبار علمی از طریق سیاستمداران و
رسانهها نروند و صد البته سیاستگذاران هم باید از این گامها حمایت كنند.»
عضو شورای پنج نفره فرهنگستان علوم جهان سوم پدیدههای دیگری مثل مدرك
گرایی، مصادره سیاسی مدارك دانشگاهی و تلقی سیاسی – و نه حتی مدیریتی – از
سمتهای علمی همانند ریاست دانشگاه و مراكز پژوهشی را از دیگر ناهنجاریهای
تشخیصی در علم و فن آوری در كشورهای فاقد اجتماع علمی میداند و
میافزاید: « وقتی اجتماع علمی در كشوری حضور ندارد، دانشگران یا باید به
فكر اعتبار در اجتماع علمی بین المللی باشند و یا به این سو متمایل شوند كه
اعتبار را از نهادهای غیر علمی داخل كشور كسب كنند پس برای كسب اعتبار
روشهایی ابداع میشود كه در اجتماعی علمی پیشرفته بیگانه است مثلا احساس
عقب ماندگی تاریخی كشور باعث شده بسیاری ادعاهای عجیب و ناسالم علمی كنند و
از طریق رسانهها یا مدیران ارشد اعتبار علمی كسب كنند.»
دكتر منصور وصالی، مدیر گروه پژوهشهای ترویج علم مركز تحقیقات سیاست علمی
كشور نیز در گفتوگو با ایسنا با تقدیر از موفقیت پژوهشگران ایرانی در
زمینه درمان ایدز از آن به عنوان موفقیتی بسیار ارزشمند یاد كرد و اظهار
داشت: «متاسفانه مشكل رسانههای ما این است كه به تعبیر یكی از اساتید «اگر
كسی در حوزه علمی آجری روی آجر بگذارد كسی ارزشی برای آن قائل نیست و حتما
باید توچال را روی دماوند بگذارد تا كار مهم و قابل تقدیری كرده باشد! »
این طرز تلقی ناشی از درك نادرست از مفهوم علم و توسعه نایافتگی است چون
وقتی مفهوم واقعی علم را نمیدانیم ارزش موفقیتهای علمی را هم متوجه
نمیشویم.»
وی افزود: «هر تلاش و موفقیت پژوهشی در روند توسعه علمی كشور ارزشمند است و
این كه مثلا بتوانیم دارویی را در كشور بسازیم ولو این كه دیگران هم ساخته
باشند به این معنا نیست كه امروز تصمیم گرفته باشیم و این كار را كرده
باشیم بلكه نشان دهنده روندی طولانی از پژوهش و تحقیق و زحمات طاقت فرساست
كه پا گرفتن و جدی گرفته شدن پژوهش را در كشور نشان میدهد و این اصلا چیز
كمی نیست ولی متاسفانه خودناباوری ما باعث میشود كه ارزش و جایگاه این
قبیل موفقیتها را در نیافته و فكر كنیم كه حتما باید داروی درمان قطعی
ایدز را كشف كنیم تا بگوییم كار مهمی كردهایم.»
دكتر وصالی با ابراز تاسف از تبعات نامطلوب انتشار برخی مطالب و تعابیر غیر
واقعی و اغراق آمیز در زمینه موفقیت ارزشمند تیم تحقیقاتی پروژه «درمان
بیماریهای ضعف ایمنی» خاطر نشان كرد: «تبعات انتشار این قبیل مطالب بر
پژوهش كشور وحشتناك است زیرا نه تنها اعتماد مردم نسبت به رسانهها سلب
میشود بلكه وقتی با بزرگ نمایی از موفقیت ارزشمند پژوهشگران كشورمان به
عنوان دستیابی به درمان قطعی بیماری ایدز و موفقیتی بی سابقه و حیرت انگیز
در زمینه پزشكی یاد میشود پس از مشخص شدن واقعیت و این كه داروی كشف شده
چنین ویژگیهای اغراق آمیزی را نداشته، این موفقیت با ارزش در ذهن مردم كم
ارج شده و باعث می شود از پژوهش حمایت و پشتیبانی نكنند و بگویند در نهایت
همان كاری را میكنید كه دیگران كردهاند! در حالی كه اگر محققان ما
بتوانند به موفقیتهایی كه پژوهشگران خارجی به آن دست یافتهاند برسند گام
بسیار بزرگی است كه متاسفانه با چنین اقدامات غلطی ارزش این قبیل موفقیتها
و جایگاه پژوهش و پژوهشگران در اذهان عمومی به شدت خدشه دار میشود.»
دكتر وصالی در ادامه به ایسنا گفت: «وزارتخانهها و بخشهای دولتی از جمله
وزارت بهداشت به عنوان متولیان اصلی علم كشور كه نظریات آنها نظر رسمی و
دولتی محسوب میشود باید به این ظرافتها و شرایط خاص جامعه ما به عنوان
كشوری كه در مسیر توسعه یافتگی حركت میكند توجه داشته باشند.
توسعه و پیشرفت كشور چیزی نیست كه یك شبه و با چند پژوهش حاصل شود و شاید
مهمترین درسی كه بتوانیم از ماجرای اخیر بگیریم این است كه تنها كار پژوهشی
در محیطهای آكادمیك كافی نیست و نهادینه كردن و ترویج علم در جامعه برای
نشان دادن و انتقال درست نتایج علمی و پژوهشی به مردم ضروری است.»
وی افزود: «پژوهشگرانی كه چنین طرحهای تحقیقاتی را اجرا میكنند خودشان به
اهمیت و ارزش كارشان واقفند ولی وقتی بازخورد آن را در جامعه میبینند كه
به دلیل تبلیغ غلط و توقعات نادرست مردم كه انتظار چنان كارهای عظیمی دارند
كه مردم كشورهای پیشرفته هم چنین توقعاتی ندارند و متوجه اهمیت چنین
موفقیتهای علمی نمیشوند، متقابلا آنها هم دلسرد میشوند.
این وظیفه دولت، وزارتخانههای ذیربط و حتی انجمنهای علمی است كه بخشی از
فعالیتهای خود را به ترویج و همگانی كردن علم و ارتقای درك عمومی نسبت به
علم اختصاص دهند چون اگر مردم متوجه اهمیت فعالیتهای پژوهشی نشوند حمایت
لازم را - كه البته صرفا حمایت مادی نیست و ارزش حمایت معنوی و احترام آنها
به شان محقق به مراتب بیشتر هم هست - نسبت به پژوهشگران نخواهد داشت.»
دكتر وصالی در ادامه در پاسخ به خبرنگار ایسنا كه با اشاره به نحوه اعلام
دستاورد اخیر محققان پزشكی كشور كه از حدود یك هفته قبل از اعلام آن خبر
داده شده بود و نظر وی را درباره شیوهها و رویكردهای جدید در بزرگنمایی و
تاكید بر دستاوردهای پژوهشی و تلاشهای پژوهشگران جوان كشور با هدف افزایش
توجه جامعه به پیشرفتهای علمی سالهای اخیر جویا شده بود اظهار كرد:
«صرف این نیت كه میخواهیم مردم را امیدوار كرده و به این باور برسانیم كه
«ما میتوانیم» كافی نیست. علم توالی و تسلسلی دارد و از نسلی به نسل دیگر
منتقل میشود. این دانشمندان جوانی كه دائما بر آنها تاكید میشود خود به
خود دانشمند نشدهاند و مطمئنا متكی بر مجموعه تلاشهای افرادی دلسوزند كه
سالها با تحمل انواع مشكلات برای ایجاد این باور ساده كه «پژوهش اهمیت
دارد» تلاش كردهاند و در سایه همان كوششهاست كه دانشمندان كنونی ما
میتوانند خیلی ساده برای انجام تحقیقاتشان بودجه طلب كنند. زمانی حتی فرق
بین تحقیق و ترجمه در كشور مشخص نبود و بسیاری از دانشگاهیان واقعا نمی
دانستند كه پژوهش چیست. اگر امروز به تلاشهایی كه پیشگامان این عرصه برای
نهادینه كردن مفاهیمی مثل پژوهش انجام دادهاند نگاه كنیم شاید كارها و
كوششهای آنها كه میگفتند میخواهیم پژوهش كنیم با توجه به شرایط كنونی در
نظر بعضی، بی اهمیت باشد این مساله در مورد تمام پدیدهها مصداق دارد كه
با رشد و تحول در هر زمینهای وقتی به گذشته نگاه میكنیم كارهای ابتدایی
ساده و بی اهمیت به نظر میرسند همچنان كه مثلا وقتی امروز به وسایل
الكترونیكی مثل تلویزیونهای 70 اینچ كنونی را با تلویزیونهای ابتدایی
شصت، هفتاد سال پیش مقایسه میكنیم به نظر بسیار عقب مانده میآیند در حالی
كه ارزش آن تلویزیونهای به تعبیر امروزی عقب مانده به این است كه كسی آن
زمان به تلویزیون فكر نمیكرد و اگر آن كار و خلاقیت ابتدایی نبود،
تلویزیونهای پیشرفته امروزی را نداشتیم، بنابراین این نوع تاكیدات و بزرگ
نماییهای بی مورد و خارج از استانداردهای دنیا به هیچ وجه درست نیست.»
وی در گفتوگو با ایسنا خاطرنشان كرد: «یكی از وجوه ترویج علم این است كه
علم و دستاوردهای آن را دقیقا همان طور كه هست به جامعه منتقل كنیم و در
غیر این صورت نمیتوانیم به نهادینه شدن علم در كشور امیدوار باشیم. البته
این بحث مختص كشور ما نیست و حتی در كشورهای پیشرفته هم این مسائل مطرح
بوده و ترویج علم برای درك درست مردم از علم بخش مهمی از فعالیت جامعه علمی
آنهاست و محافل آكادمیك و دانشمندان حتی در پیشرفته ترین كشورها هم این
نگرانی را دارند كه برخی از رسانهها به دلیل جلب مشتری با توجه به رقابت
شدیدی كه بین آنها وجود دارد، دستاوردهای علمی را بر خلاف نظر آنها منعكس
كنند و در نتیجه انتظار مردم را بالا ببرند و دیگر از پژوهشهای بنیادی و
تحقیقاتی كه نتایج آنها در دراز مدت حاصل میشود حمایت نكنند.»
عضو هیات علمی دانشگاه شهید رجایی با اشاره به این كه در بیشتر كشورها برای
دانشمندان و پژوهشگران احترام خاصی قائل هستند اظهار داشت: «با این حال در
هیچ كشور توسعه یافته دانشمندان را قهرمان نمیكنند و همانند قهرمانان
ورزشی با آنها برخورد نمیكنند حال آنكه شاید نوع برخورد ما با قهرمانان
ورزشیمان و انتظاراتی كه از آنها داریم هم درست نباشد. این كه فقط به
نتیجه نگاه كنیم نه روندی كه باید طی شود و با ورزشكارانمان طوری رفتار
كنیم كه فقط در صورتی كه به نتیجه برسند قهرمان هستند و اگر نرسیدند لیاقت و
شایستگی نداشتهاند درست نیست. در عرصه علم هم میبینیم در مراكز تحقیقاتی
بزرگی مثل «سرن» (مركز تحقیقات هستهیی اروپا) به ازای هر صد شكستی كه
متحمل میشوند و طبعا آنها را گزارش نمیكنند به یك موفقیت بزرگ میرسند.»
دكتر وصالی در گفتوگو با ایسنا تصریح كرد: «اگر در فعالیتهای علمی صرفا
به نتیجه نگاه كنیم از محققان انتظار خواهیم داشت كه هر پروژهای را كه
اجرا میكنند حتما به نتیجه برسد در حالی كه علم اصلا این طور نیست و بسیار
متفاوت است. فعالیتهای علمی نیاز به محیطی آرام و دور از جنجال و تبلیغات
معمول برای سایر حوزهها دارد بنابراین وقتی به یك كشف ارزشمند دانشمندان
كشور به صرف این كه نمیفهمیم یا قصد فهماندن آن به دیگران را داریم
نسبتهایی میدهیم كه خود مجریان طرح هم قبول ندارند و مطمئنا شخص وزیر
بهداشت هم چنین دیدگاهی ندارد، باعث میشود كه انتظارات جامعه نسبت به
فعالیتهای علمی بالا برود. یعنی این نگاهی كه ما در انتشار خبر موفقیتهای
علمی پژوهشگران كشورمان داریم با نگاهی كه در كشورهای دیگر وجود دارد
بسیار متفاوت است كه یكی از علل آن نبود اجتماع علمی در كشور ماست.»
کاری که مهندس کامپیوتر انجام میدهد دقیقاً با اصول هفتگانهای که در مقاله "مهندس کیست؟" عنوان شد، مطابقت دارد. خواه در حوزه نرم افزار و اطلاعات باشد. خواه در حوزه سخت افزار و دستگاه کامپیوتر. دو نکته جالب در این ارتباط آن است که اولاً با جایگزین کردن عبارت «کامپیوتر» و «سیستمها و تجهیزات کامپیوتری» در اصول هفتگانه، یک تعریف جامع و با ارزش از شغل «مهندسی کامپیوتر» به دست میآید که میتواند مورد استفاده دانش آموزان علاقه مند به ورود به دانشگاهها و تحصیل در رشته کامپیوتر قرار گیرد.

ثانیاً پیشرفت علوم و فن آوری در دنیای کامپیوتر به قدری سریع است که به جرأت میتوان ادعا کرد هیچ مهندس کامپیوتری را نمیتوان یافت که هم زمان به هر هفت مورد اشراف داشته باشد، بلکه در دنیای کامپیوتر (و نیز بسیاری از علوم مهندسی دیگر) هر یک از اینها خود یک شغل کامل مهندسی محسوب میشوند. بنابراین دانشجویان مهندسی کامپیوتر آگاه باشند که پس از فراغت از تحصیل، شغل حقیقی آنها احتمالاً زیر مجموعه یکی از موارد زیر خواهد بود:
1- پژوهشگر صنعتی
2- توسعه دهنده سخت افزاری یا نرم افزاری (Developer)
3- مهندس طراح،
4- مهندس ساخت،
5- مهندس تولید،
6- کارشناس یک سیستم یا ابزار خاص،
7- مدیر (پروژه کامپیوتری، بخش IT، شرکت کامپیوتری و...).
هر یک از این هفت شغل واقعاً یک امر مهندسی است. علی الخصوص باید روی مهندس بودن موارد 1، 2، 6 و 7 تأکید کنم. توجه داشته باشید که مورد 1 متفاوت از یک دانشمند است. یک شغل معروف در گروه 2، «برنامه نویسی» معمول و شناخته شده در سطح جامعه است. جالب این که یک برنامهنویس سیستم (System Programmer) را مانند برنامهنویسان توانمندی که سیستم عاملهای لینوکس، ویندوز، مکینتاش، یونیکس و غیره را ساختهاند، کمتر میتوان توسعه دهنده نامید، چون در واقع «طراح نرم افزار» هستند و به گروه 3 تعلق بیشتری دارند.
حتی خیلی مهم است که بدانیم کسانی که در بازار کامپیوتر، اصطلاحاً «سیستم اسمبل میکنند». اگر این کار را با آگاهی از مبانی علمی و فنی سیستم ها و اشراف بر محصولات بازار و مشخصات آنها و نیاز و بودجه مشتری انجام دهند، بدون هیچ شک و شبههای کار مهندسی می کنند. در واقع اگر نیک بنگریم بعضی از شرکتهای کامپیوتری ایران و سایر کشورهای دنیا کاری جز این انجام نمیدهند.
حتی شغل گروه هفت، مدیریت صنعتی در حوزه ی IT، نیز به معنای واقعی کلمه کار مهندسی است. با این تفاوت که متخصصان این گروه لزوماً باید قبلاً در بعضی از 6 مورد قبلی تجربه و دانش کافی داشته باشند. مسأله مدیریت در صنعت IT با توجه به این که اصولاً بعضی امور در کشور ما از بی نظمی و هرج و مرج خاصی برخوردار است، اهمیت فراوانی دارد!
این موضع که تعریف "مهندسی کامپیوتر" چقدر با سرفصلهای دروس دانشکدههای کامپیوتر ما همخوانی دارد، مقوله جدایی است که در مقالههای بعد به آن میپردازم.

معمولا در ربات ها زمانی که دقت حرکت از اهمیت بیشتری برخوردار است از استپرموتور ها استفاده می شود آنها توسط سیم پیچهای (Coil) درون خود در یك ترتیب و نظم خاص ، انرژی مكانیكی تولید می كنند ، یك موتور 48 مرحله یا خیلی كمتر را به طور دقیقی انجام می دهد تا یك چرخش كامل داشته باشد. اگر شما از دو موتور بر ای گرداندن چرخهای رباتتان استفاده می كنید می توانید با تنظیم مراحل موتور و نحوه گردش آن یعنی جلو یا عقب و اینكه چند درجه بچرخد كنترل مناسبی داشته باشید.
برای این منظور L293D همان درایور موتورها بسیار مناسب است این چیپ شامل دو پل ارتباطی (H-bridges) برای در ایو كردن موتورهای DC است .حال ممكن است این سوال برای شما به وجود آید که درایو كردن موتورهای DC آسان است چه لزومی دارد كه از استپر موتورها استفاده كنیم بله موتورهای DC ققط یك سیم پیچ (Coil) دارند وتوسط یك L293D می توان دو تا از آن موتورها را درایو كرد در حالی كه استپر مو تورها حداقل دو سیم پیچ (Coil) دارند كه به ترتیب عقب و جلو درایو می شوند بنابراین یك L293D می تواند فقط یك استپر موتور دو قطبی دو فاز را درایو كند ولی دقت در استپر موتور بسیار بالاتر است
استپر موتوری كه دو قطبی دو فاز (bi-polar , two –phase) است و با 5 ولت كار می كند و 800 میلی آمپر جریان می كشد را در نظر بگیرید این موتور نوع 7.5 درجه استپر و 48 استپ در هر چرخش كامل است در مورد جریان آن باید گفت كه جریان بالایی است و انتظار می رود كه چیپ گرم شود تنها راه خنك كردن آن استفاده از Heat Sink در بالای چیپ است.اگر گرمای تولید شده در چیپ خیلی زیاد بود از fan كوچكی هم روی head sink می توان استفاده کرد در ادامه به بررسی این استپر خواهیم پرداخت.
.:: This Template By : web93.ir ::.